Sparen of beleggen met kleine bedragen: waar let je op?
Of je spaart of belegt, hangt minder af van het bedrag dan van wanneer je het geld nodig hebt en hoeveel schommelingen je kunt verdragen.
Veel mensen willen beginnen met beleggen met kleine bedragen, bijvoorbeeld € 50 of € 100 per maand, maar vragen zich af of sparen niet verstandiger is. Het eerlijke antwoord: het is geen kwestie van het een of het ander. Het hangt af van de termijn, je buffer en hoe je omgaat met koersdalingen. Dit artikel is informatief en geen persoonlijk advies.
Het verschil in één alinea
Op een spaarrekening staat een bedrag dat je bank rente geeft, en bij een Nederlandse of Belgische bank valt het onder een depositogarantiestelsel tot een bepaald maximum (lees het actuele bedrag op dnb.nl). Je weet op elk moment hoeveel je hebt. Bij beleggen koop je bijvoorbeeld aandelen of fondsen. Hun waarde stijgt of daalt; er is geen garantie op rendement en je kunt een deel van je inleg verliezen. Dat verschil in zekerheid is de reden dat het ene geld bij sparen hoort en het andere bij beleggen.
Eerst de volgorde: buffer, korte doelen, dan pas beleggen
Een veelgebruikte volgorde is:
- Een buffer voor onverwachte kosten (zie noodfonds: hoeveel en waar).
- Spaargeld voor doelen binnen enkele jaren: een verhuizing, een auto, een bruiloft.
- Beleggen voor doelen op de lange termijn, zoals een aanvulling op je pensioen, waarbij je dalingen van jaren kunt uitzitten.
Een vaak genoemde vuistregel is dat geld dat je binnen vijf jaar nodig hebt, niet in beleggingen hoort. Dat is een richtlijn, geen wet; sommige mensen hanteren een andere grens. Het gaat om de vraag: als de waarde nu 30% lager is, moet ik dan verkopen?
Waarom kleine bedragen geen belemmering meer zijn
Vroeger waren de kosten voor beleggen met kleine bedragen een reden om te wachten. Tegenwoordig bieden veel brokers en banken beleggen aan met lage transactiekosten en fondsen waarin je al met een klein bedrag kunt instappen. Toch blijven kosten belangrijk. Controleer altijd:
- de transactiekosten per aankoop (een vast bedrag van € 2 weegt zwaar bij een inleg van € 50);
- de lopende kosten van een fonds of ETF (per jaar, als percentage);
- de servicekosten of bewaarkosten van de broker;
- eventuele valutakosten bij beleggingen in vreemde valuta.
Vergelijk de actuele tarieven op de site van de aanbieder, want die veranderen. Een handig startpunt voor vragen en waarschuwingen over beleggen is de AFM.
Een rekenvoorbeeld (verzonnen cijfers)
Stel, Daan en Lotte zetten allebei € 100 per maand opzij. Daan zet het op een spaarrekening, Lotte koopt elke maand een beleggingsfonds. We rekenen met aannames, niet met voorspellingen:
| Aanname | Daan (sparen) | Lotte (beleggen) |
|---|---|---|
| Inleg per maand | € 100 | € 100 |
| Totale inleg na 10 jaar | € 12.000 | € 12.000 |
| Voorbeeld: gemiddeld 2% per jaar | ca. € 13.300 | - |
| Voorbeeld: gemiddeld 6% per jaar | - | ca. € 16.400 |
Die percentages zijn geen verwachtingen. Echte rendementen schommelen, kunnen negatief zijn en worden door kosten en belasting lager. Het voorbeeld laat alleen zien dat dezelfde inleg bij een hoger gemiddeld rendement meer oplevert, maar ook dat dat hogere rendement niet gegarandeerd is. Hoe rente-op-rente werkt, lees je in samengestelde rente met een voorbeeld.
Spreiden en regelmatig inleggen
Wie maandelijks een vast bedrag belegt, koopt bij lage koersen meer eenheden en bij hoge koersen minder. Dat heet gemiddelde kosten of periodiek beleggen. Het neemt het risico van verliezen niet weg, maar het voorkomt dat je alles op één slecht moment koopt. Spreiden over veel bedrijven, bijvoorbeeld via een breed fonds, verkleint het risico van één tegenvallend bedrijf. Wat een ETF precies is, lees je in wat is een ETF?.
Belasting: kijk bij de bron
Voor spaargeld en beleggingen in Nederland valt je vermogen onder box 3. De regels, het heffingvrije vermogen en het rendement dat de Belastingdienst aanneemt, wijzigen regelmatig; lees ze op belastingdienst.nl. In Vlaanderen kunnen onder meer de beurstaks en roerende voorheffing gelden; kijk op financien.belgium.be. Dit artikel geeft geen belastingadvies. Een overzicht van je vermogen per 1 januari maak je zo: box 3: vermogen op 1 januari bijhouden.
Veelgemaakte fouten
- Beleggen zonder buffer, zodat je bij een tegenvaller met verlies moet verkopen.
- Geld voor een doel binnen twee jaar beleggen.
- Kosten niet vergelijken: bij kleine bedragen eten vaste kosten een groot deel van de inleg op.
- Reageren op nieuws: verkopen na een daling en pas terugkomen na een stijging.
- Alles in één aandeel of thema steken.
- Het rendement van vorig jaar zien als belofte voor volgend jaar.
Veelgestelde vragen
Vanaf welk bedrag kan ik beleggen?
Dat verschilt per aanbieder. Sommige hebben geen minimum per aankoop, andere wel. Let vooral op de vaste kosten per transactie.
Is sparen veiliger dan beleggen?
In de zin dat de waarde niet schommelt en er een depositogarantie geldt: ja. Maar spaargeld kan in koopkracht dalen als de rente onder de inflatie ligt. Veiliger is dus niet hetzelfde als beter.
Kan ik beide doen?
Ja, en dat is voor veel mensen de logische keuze: sparen voor de korte termijn, beleggen voor de lange termijn.
Hoe vaak moet je kijken?
Wie periodiek belegt, hoeft zijn portefeuille niet elke dag te openen. Veel mensen kijken een paar keer per jaar: klopt de inleg nog met het plan, past de verdeling nog bij je doel, en zijn de kosten nog redelijk? Dagelijks kijken verleidt vooral tot reageren op de waan van de dag. Schrijf vooraf op wat je gaat doen als de waarde met een kwart daalt; dan beslis je niet in paniek.
Hoe Vartu kan helpen
In Vartu zie je je spaarrekening, je beleggingen en je uitgaven in één overzicht en kun je je netto vermogen volgen. Je kunt posities en aankopen invoeren, zien wat je gemiddelde kosten zijn en (met Pro) je rendement vergelijken met een index. Kijk ook naar DEGIRO portfolio bijhouden op je iPhone. Je gegevens blijven op je iPhone, zonder account. De app is in het Nederlands. Download Vartu; één uitgavenrekening en één beleggingsrekening zijn gratis.
Handige rekenmachines
Op een computer?
Scan met de iPhone-camera om Vartu in de App Store te openen.
Meer van de blog
- Noodfonds: hoeveel heb je nodig en waar zet je het neer?
- Vermogen per 1 januari bijhouden voor box 3
- Gemiddelde uitgaven van huishoudens in Nederland: waar gaat het geld heen?
- Spaargeld, obligaties of goud als aandelen dalen: een vergelijking
Vartu is geen financieel advies. Prognoses en schattingen zijn rekenwerk op je eigen cijfers.